Türkiye'nin 2. Yüzyılında Yüksek Teknoloji için Eylem Çağrısı Raporu

Türkiye’nin 2. Yüzyılında Yüksek Teknoloji için Eylem Çağrısı | Nisan 2023 51 • Anadolu Etap çiftliklerinde dijital kontrollü, uzaktan erişimli akıllı sulama ve gübreleme sistemleri, elektrostatik akıllı ilaçlama makineleri, sensörlerle donatılmış tarım makinaları, bilgisayar destekli pervane sistemleri, biyoteknik mücadele yöntemleri, IoT tabanlı ısı, nem, sıcaklık ölçer ekipmanları kullanmaktadır. Ayrıca, erken uyarı sistemleri, GPS ile yön tayini yapan, tanımlanan arazi üzerinde en hassas şekilde çalışan toprak hazırlama makineleri ve akıllı hasat olgunluğu tespiti yapan klorofil tayin cihazları kullanmaktadır. • Sütaş sürdürülebilir hayvancılık kapsamında çiftliklerinde hayvanların sağlık ve refahını dijital araçlarla izlemektedir. Tüm ineklere doğumlarından itibaren taktıkları elektronik küpeler, pedometreler ve farklı ölçüm cihazlarıyla ineklerin tüm davranış ve hareketleri izlenerek; sütün verimi takip edilmekte ve hastalıkların erken teşhisi ve tedavisi gerçekleştirilmektedir. • TAT Gıda uydu teknolojilerinden yararlanarak bitki sağlığı haritaları hazırlamakta ve bu yolla zamanında ve doğru aksiyon alarak verimde %10’a varan artış sağlamaktadır. TAT Gıda'nın kendi tarımsal üretimini gerçekleştirdiği tarlalar yanı sıra sözleşmeli üretim yaptığı tarlalarda dijital toprak analiz cihazları ile dakikalar içerisinde toprağın dokuz farklı değerine yönelik rapor alınmakta ve ziraat mühendislerinin tecrübeleri ile en uygun gübreleme programları devreye alınmaktadır. Tarlalara kurulan dijital feromon tuzakları ile tarımsal zararlılar için risk uyarıları dikkate alınarak doğru zamanda gerekli aksiyonlar alınabilmekte ve bu yolla zaman ve maliyet tasarrufu sağlanabilmektedir. Bitkinin optimum sulama ihtiyacını karşılayacak şekilde damla sulama sistemini kullanılmakla birlikte akıllı sulama sistemleri üzerine önemli çalışmalara devam edilmektedir. • Urla Şarapçılık mevsim geçişlerinden bağların olumsuz etkilenmemesi için gerekli ilaçlama programının belirlenmesi ve bunun takip sürecinin anlaşılır olması amacıyla dijital teknolojileri kullanmaktadır. Bağ alanlarında kurulan meteoroloji istasyonları sadece hava tahminleri ile ilgili bilgi sunarken teknoloji adapte edilen sistemler vasıtasıyla elde edilen meteoroloji verilerini, sensörleri veya diğer bilgi kaynaklarını kullanarak üretim alanlarında yaşanacak sorunları önceden uyarması ve uygulanacak prosese karar verilmesi aşamasında kolaylık sağlanmaktadır. Böylelikle olası hastalıklar, don zararları veya böcek zararları gibi istenmeyen durumlar uyarı sistemi ile kontrol altına alınabilmektedir. Teknoloji bitki koruma ürünlerinin ve sulamanın zamanlaması ve etkinliğini gibi bilgiler sunarak bunların tamamını kaydetmekle birlikte bağlarda yapılan faaliyetlerin geçmişe yönelik bilgisini de sunabilmektedir. Türkiye tarımının geleceği için hangi aksiyonlar kritik görülmektedir? Tarım ve hayvancılık verisinin etkin bir şekilde toplanmasının sağlanması ve bu çerçevede acilen tarım sayımına başlanması gerekmektedir. Tarihsel veriden yararlanarak istatistiksel analizlerin yapılmasının; bu verinin dijital girişimlerle ve araştırma enstitüleriyle ücretsiz bir şekilde paylaşılarak tarım teknolojileri alanında girişimlerin ve yenilikçi uygulamaların çoğalmasının önü açılmalıdır. Fonlama ve teşvik mekanizmaları ile tarımın etkin ve performansa dayalı bir şekilde desteklenmesi gerekmektedir. Teşvik ve desteklerin yerinde kullanımı, verilen desteklerin etkinliğinin takip edilmesi için kurulacak performans ölçüm ve izleme sistemi ile izlenmeli ve ürün kalitesi ile ilişkilendirerek analiz edilmelidir. Tarım sanayisi ve tarım teknolojisi uygulamalarının gelişmesini sağlayacak kümelenme benzeri yaklaşımlarla ekosistem iş birliği fırsatları yaratılması ve tarım teknolojileri üzerine çalışacak enstitüler ve teknik liselerle sektörün ihtiyaç duyduğu nitelikli iş gücünün oluşturulması önemli görülmektedir. Çiftçilerin tarımın geleceğiyle ilgili bilgi seviyesinin artırılması; ilaç, girdi ve teknoloji kullanımıyla ilgili bilinçlendirilmesi bu alandaki en önemli ihtiyaçlardan birisidir.